Der Brocken

"Der Brocken" is met 1142 meter de hoogste berg van Noord-Duitsland en staat midden in de Harz.

Maar der Brocken was en is veel meer...

De Brocken werd waarschijnlijk al in 1460 voor het eerst beklommen, zoals Friedrich Dennert (1954) beweert. Echter, de eerste echt bekend geworden beklimming van de Brocken gebeurde voor 1572 door de arts Johannes Thal uit Stolberg, hij beschreef in 1588 in een boek voor de eerste keer de flora van de Brocken. 

Graaf Christian von Stolberg-Wernigerode (1746-1824), aan wie het gebied behoorde waarin de Brocken lag, liet het Brockenhäuschen bouwen, een kleine hut voor "toeristen" om in te schuilen. In 1800 werd een eerste herberg gebouwd.

Der Brocken speelt een hoofdrol in het verhaal "Faust I" van Goethe, uitgegeven in 1808.

Faust is, als personage en als boek, of door beide, een begrip geworden als de persoon die een weddenschap met de Duivel sloot. Het boek ontleent zijn apotheose aan de christelijke traditie. Faust wil beschikken over een superieure kennis, die eigenlijk aan geen mens toebedeeld zou mogen worden, althans naar de mening van God. Faust sluit een pact met de duivel en geniet enige jaren (van zijn) bovenmenselijke krachten. Faust heeft in de wonderschone Helena van Troje de mooiste vrouw ter wereld gevonden, tot de Duivel op een moment beslag komt leggen op Fausts ziel, overeenkomstig hun eerder gesloten pact.

De betwistbare maar gelijktijdig ergens onmiskenbare essentie van het verhaal is dat een ieder die superieur (in kennis) aan de Schepper probeert te zijn, dit met zijn ziel moet bekopen. De link de "hexen am harz" wordt ook vaak, terecht of onterecht is niet duidelijk, met dit verhaal gelegd.

In 1850 werd de hoogte van de berg bepaald op 1141 meter.

Op 23 juli 1859 brandde de herberg af, waarna in 1862 het "Wolkenhotel" werd geopend. Professor Albert Peter richtte in 1890 op de berg de eerste Duitse alpentuin in, met een grootte van 4600 m².

De bouw van het eerste weerstation volgde in1895.

De smalspoorbaan van de Brockenbahn werd op 27 mei 1899 geopend.

In het jaar 1935 lukte het voor het eerst om vanaf de Brocken een televisieverbinding met een mobiele zender uit te zenden. In het jaar daarop werd de eerste televisietoren ter wereld op de berg gebouwd.

In 1937 werd de Brocken samen met de Wurmberg , Achtermann und Acker-Bruchberg tot natuurgebied Oberharz verklaard.

Het huidige weerstation dateert uit 1939.

Bij een luchtaanval op 17 april 1945 werd het hotel door bommen verwoest.

Van 1945 tot april 1947 was de berg bezet door Amerikaanse troepen. Daarna volgde de overname door het Rode Leger, daar het gebied tot de Sovjet-bezettingszone behoorde.

Van 1948 tot 1959 is de Brocken nog vrij toegankelijk. Vooral Duitse gezinnen brengen er veel van hun vrijetijd door, zomers werd er volop gewandeld, 's winters was het een druk bezocht skigebied. En in alle seizoenen kon men genieten van het Wunderschöne uitzicht.

Vanaf 1961 wordt de berg, welke in het grensgebied van de DDR en de Bondsrepubliek Duitsland lag, tot militaire zone verklaard. De bergtop wordt omgebouwd tot een vesting en door het Sovjetleger en de Stasi voor bewakings- en spionagedoeleinden gebruikt.

Met de Duitse Hereniging werden vanaf 1990 de militaire voorzieningen verwijderd, de laatste Russische soldaat verliet de Brocken op 30 maart 1994.

Het voormalig "Sperrgebiet" wordt vervolgens, met een kostprijs van miljoenen, weer tot wonderschoon natuurgebied geneutraliseerd. De Brocken kan sindsdien gelukkig weer door iedereen bezocht worden en is dan ook inmiddels letterlijk en figuurlijk weer een hoogtepunt van het toerisme in de Harz.

Het is mogelijk om via een duidelijk uitgezette wandelroute het hoogtepunt te bereiken. U loopt hierbij ook grote stukken over de Ehemalige Grenzwege, de zogenaamde Kolonneweg.

Ook kunt u met de stoomtrein naar boven. Vanaf diverse stations vertrekken geregeld door de HBS in stand gehouden stoomtreinen via de smalspoorbaan naar de top van de Brocken. Wij zeggen eerlijk, niet de goedkoopste, maar zeker wel één van de mooiste belevenissen in de Harz!

Tot slot kunt u ook nog met paard en wagen naar boven vervoerd worden. Zelfs combinaties van lopen, stoomtrein en paard en wagen zijn mogelijk.

Voor wie het interessant vindt, onderstaande film geeft met beelden en door middel van oogetuigen verslagen de tijd van de bezetting van "Der Brocken" weer. 

ExternalVideoWidget